Het hoofdvaandel is een van de belangrijkste gildeattributen.
Het vaandel is niet alleen het herkenningspunt van het gilde
bij het naar buiten gaan. Ook in vele traditionele gebruiken
binnen het gilde speelt het vaandel een rol.
Zo leggen de nieuwe leden van het Sint Jansgilde bij hun inwijding
onder de Sint Jansboom op d'n Heuvel de eed van trouw af op het
vaandel. De nieuwe koning mag na aflegging van de gelofte over
het voor hem uitgespreide vaandel schrijden.
In bijzondere gevallen
mogen vertegenwoordigers van kerkelijke en wereldlijke
hoogwaardigheidsbekleders dat ook. Bijv. de pastoor van de
parochie bij zijn installatie.
Het is daarom niet verwonderlijk dat bij de aanschaf van een
dergelijk belangrijk gildeattribuut niet over een nacht ijs
wordt gegaan.
Voorbereiding.
Het hoofdvaandel van het Sint Jansgilde was al een groot aantal jaren in gebruik. Bij alle optredens van het gilde heeft het zijn diensten bewezen en het is dan ook niet vreemd dat het vaandel aan het eind van de negentiger jaren tekenen van slijtage vertoond. Vooral de kleuren begonnen hun helderheid te verliezen. Op zich is dat al voldoende reden om tot vervanging over te gaan. Maar ook, omdat in 1999 een nieuw standaard-vaandel in gebruik is genomen was er behoefte aan een daarbij aansluitend hoofdvaandel. Het hoofdvaandel en het standaard-vaandel moeten immers een twee-eenheid vormen. Kleur, stijl, materiaalgebruik en wijze van vervaardiging moeten zo veel mogelijk die eenheid laten zien. Over de vormgeving en uitvoering van het nieuwe standaardvaandel zijn we bijzonder tevreden, zodat het voor de hand lag dat de kledingcommissie bij het laten ontwerpen en vervaardigen van het nieuwe hoofdvaandel op dezelfde wijze te werk ging als met het standaardvaandel.
Voor het ontwerp van het nieuwe hoofdvaandel is i.v.m. de historische
verantwoording begonnen met het verzamelen van achtergrondinformatie.
Daarvoor is o.a. onderzoek gedaan in archieven en bibliotheken en kon
een beroep worden gaan op de bereidwillige medewerking van de
Heemkundekring Budel en Cranendonck en de medewerkers van het
gemeentearchief te Weert. Natuurlijk kon ook geput worden uit
de rijke historische achtergrond van het eigen gilde, waarvan
gelukkig veel is terug te vinden in het gildenarchief.
Bij de SAT-commissie werden de regels opgevraagd, waaraan een
gildevaandel moet voldoen.
Het verzamelde materiaal werd doorgesproken met ontwerper Leo
van der Sangen uit Best, die aan de hand daarvan drie verrassende
en eigentijdse ontwerpen maakte. Na enig overleg en aanpassingen
werd een definitief ontwerp gekozen en kon Joke Willigers uit
Liessel aan de slag met het vervaardigen van het vaandel.
Op het vaandel is de gildepatroon Sint Jan Baptist als boete-prediker afgebeeld. Hij is gehuld in een kameelharen kleed en heeft een kruisstaf in zijn hand. Sint Jan heeft zijn naam te danken aan het feit dat hij Jezus doopte in de Jordaan. Daarom de doopschelp en het water. Het zonlicht wordt voorgesteld door het molensteenlogo. De verbondenheid met de Sint Jansboom op het pleintje op d'n Heuvel komt tot uitdrukking in de afbeelding van de in een driehoek geplaatste boom. De historische relatie met de Heren van Cranendonck (en daarmee met het Huis van Oranje) is terug te vinden in het afgebeelde wapen van Prins Frederik Hendrik, die in het oprichtingsjaar van het gilde (1644) Heer van Cranendonck was. H.M. Majesteit Koningin Beatrix draagt ook nu nog de titel "Baronesse van Cranendonck".
Het vaandel is uitgevoerd in de huisstijl - kleuren van het gilde, t.w. rood, groen en goudgeel. Het is gemaakt in een combinatie van handwerk en machinaal borduurwerk. De stof is Franse zijde. De vaandelstok en het koperwerk werden ook verzorgd door Joke Willigers.
| Medewerkers. | |
| Ontwerper: | Leo van der Sangen |
| Vervaardiging: | Joke Willigers-van Heugten |
| Advisering: | Mieke van Keulen |
| coördinatie vanuit het gilde: |
Jan van Eupen |
| Drina Fransen-Peerlings | |
| Annie Staals - Jacobi | |
| Bert Staals | |
| Fien van den Wildenberg-Bax | |
| Martien Winters |